โครงการ “หน่วยแพทย์พระราชทาน”

โครงการ “หน่วยแพทย์พระราชทาน”

ที่มาโครงการ

โครงการแพทย์หลวงพระราชทาน เริ่มเมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๐

เพื่อ ตรวจรักษาราษฎรในท้องถิ่นทุรกันดาร โดยไม่คิดมูลค่า

และถ้าจำเป็นก็จัดส่งไปยังโรงพยาบาลในจังหวัดต่างๆ ที่

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จแปรพระราชฐานประทับ

แรม และในท้องถิ่น ต่างๆ ที่ห่างไกลตัวเมืองมาก ได้ทรงพระ

กรุณาโปรดเกล้า ฯ ให้จัดเจ้าหน้าที่แพทย์ พยาบาล เครื่องมือ

เครื่องใช้ ตลอดจนยารักษาโรค ออกทำการตรวจรักษาและ

พยาบาลราษฎรโดยไม่คิดมูลค้าในท้องถิ่นกันดารในพื้นที่

จังหวัดเพชรบุรี ราชบุรีและประจวบคีรีขันธ์ โครงการหน่วย

แพทย์พระราชทานประกอบด้วยการบำบัด รักษาจาก

คณะแพทย์พระราชทาน และการอบรมหมอหมู่บ้านเพื่อเป็น

การช่วยแก้ไขปัญหาด้านสุขภาพอนามัยของราษฎรที่อยู่ใน

พื้นที่ห่างไกล

สถานที่ตั้ง

จังหวัด หลายพื้นที่

ปีที่เริ่มดำเนินการ

พุทธศักราช ๒๕๑๐

การดำเนินงานโครงการ

ในปัจจุบัน โครงการตามพระราชดำริด้านการแพทย์

และสาธารณสุข ได้ขยายขอบข่ายออกไปอย่างกว้างขวาง

กล่าวคือ เมื่อมีการเสด็จพระราชดำเนินแปรพระราชฐาน เพื่อ

เยี่ยมราษฎร และทรงงานโครงการต่างๆ ยังต่างจังหวัด จะมี

คณะแพทย์อันประกอบด้วย แพทย์ประจำพระองค์ แพทย์

หลวง และแพทย์อาสาสมัครจากหลายหน่วยงาน และหลาย

สาขาวิชา คอยตามเสด็จพระราชดำเนินไปในจังหวัด อันเป็น

ที่ตั้งพระตำหนัก ที่ประทับแรม และจังหวัดใกล้เคียง เพื่อร่วม

ปฏิบัติงานสนองพระราชประสงค์ ในสายการแพทย์ ซึ่งอาจ

แบ่งตามลักษณะของงานได้ ๔ ประการ คือ

๑. การให้การบำบัดรักษาราษฎรในตำบล ที่เสด็จพระ

ราชดำเนินไปเยี่ยมเยียน หรือ ณ พระตำหนัก หรือโรงพยาบาล

ในจังหวัด ที่เสด็จแปรพระราชฐาน รวมทั้งการรักษาผู้ป่วยเจ็บ

พิการ ซึ่งทรงรับไว้เป็นผู้ป่วยในพระบรมราชานุเคราะห์ และ

ส่งไปรับการตรวจรักษาในกรุงเทพมหานคร คณะแพทย์ต่างๆ

ดังกล่าว ได้แก่

๑.๑ หน่วยแพทย์พระราชทาน และ โครงการแพทย์

หลวงเคลื่อนที่พระราชทาน

๑.๒ โครงการแพทย์พิเศษตามพระราชประสงค์

๑.๓ โครงการศัลยแพทย์อาสา ราชวิทยาลัย

ศัลยแพทย์แห่งประเทศไทย

๑.๔ โครงการแพทย์ หู คอ จมูก และ โรคภูมิแพ้

พระราชทาน

๑.๕ หน่วยทันตกรรมเคลื่อนที่พระราชทาน

๑.๖ การพระราชทานพระบรมราชานุเคราะห์แก่

ราษฎรผู้ป่วยไข้ ในสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ

๒. การฝึกอบรมประชาชนให้มีความรู้ความสามารถ

ในการช่วยเหลือตนเอง ครอบครัว และชุมชนในด้านสุขภาพ

รวมทั้ง การติดต่อกับเจ้าหน้าที่ของรัฐ ในกรณีที่เกินขีด

ความสามารถของชุมชน ซึ่งได้แก่ การอบรมหมอหมู่บ้านตาม

พระราชดำริ

๓. การจัดหาแหล่งน้ำชลประทานตามพระราชดำริ

เพื่องานเกษตรกรรม สอดคล้องกับงานสาธารณสุขมูลฐาน

เกี่ยวกับน้ำสะอาด เพื่อการใช้ และการบริโภค

๔. การจัดโครงการเพาะปลูกพืชทดแทน ส่งเสริมโค

นม และเกษตรกรรมตามพระราชดำริ เป็นอีกงานหนึ่ง ที่

เกี่ยวข้องกับการโภชนาการของประชาชน ซึ่งเกี่ยวกับการ

สาธารณสุขมูลฐานโดยตรงเช่นกัน

ประโยชน์จากโครงการ

โครงการหน่วยแพทย์พระราชทานจะแก้ปัญหาดังนี้

๑. ทางด้านสุขภาพอนามัย ซึ่งเป็นผลที่ได้รับโดยตรง

จำนวนราษฎรทั้งหมดหรือเกือบทั้งหมดที่ได้รับพระมหา

กรุณาธิคุณ ในการบำบัดรักษาจากหน่วยแพทย์เคลื่อนที่

พระราชทาน จะเป็นชาวชนบทที่ยากจนที่มีอาชีพเป็น

เกษตรกร จากจำนวนตัวเลขที่ปรากฏ ในแต่ละปีจะมีราษฎรที่

เจ็บป่วยจากทุกภาคที่ได้รับพระมหากรุณาธิคุณรับไว้เป็นคนไข้

ในพระบรมราชานุเคราะห์ มีจำนวนมากมายนับหมื่นนับแสน

คน

๒ ทางด้านเศรษฐกิจ การที่ราษฎรที่เจ็บป่วยจะเป็น

ปัญหาในการประกอบอาชีพของราษฎร ซึ่งส่วนใหญ่เป็น

เกษตรกรที่จะต้องใช้กำลังกายในการทำงาน ดังนั้น เมื่อได้รับ

การบำบัดรักษาให้มีสุขภาพพลานามัยที่ดีแล้ว เขาเหล่านั้นก็

สามารถมีพลังร่างกายที่จะต่อสู้กับงานหนักในการประกอบ

อาชีพได้ ซึ่งจะยังผลให้เศรษฐกิจส่วนรวมของสังคมดีขึ้นอย่าง

แน่นอน

๓. ทางด้านสังคมจิตวิทยา เป็นผลประการหนึ่งที่จะ

ได้รับ ในเมื่อราษฎรผู้เจ็บป่วยได้รับการช่วยเหลือให้เขาพ้นจาก

ความทุกข์ทรมานจากการเจ็บป่วย ก็จะทำให้เกิดความสุขจาก

การที่ร่างกายแข็งแรง ไม่มีโรคภัย หรือผู้ที่มีทุพพลภาพิการก็

ได้รับการแก้ไขจนสามารถเข้าสังคมกับคนทั่วไปได้ เมื่อ

สุขภาพร่างกายดีก็ย่อมทำให้มีสุขภาพจิตที่ดีไปด้วย การที่

ประชาชนมีสุขภาพดีทั้งกายและใจ ก็จะมีผลให้ภาวะความ

เป็นอยู่ของเขาเหล่านั้นดีขึ้น และส่งผลให้สังคมอันอาจ

หมายถึงการอยู่ร่วมกัน การกระทำกิจกรรมบางอย่างด้วยกัน

และอื่นๆ บังเกิดผลดีต่อไป